Mục Lục

GIEO TRONG NƯỚC MẮT – GẶT TRONG HOAN LẠC – + ĐTGM Giuse Vũ Văn Thiên

TỪ MÁU ĐỎ ĐẾN MÀU XANH ĐỨC TIN – Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

CHẾT VÌ CHÚA ĐỂ SỐNG MUÔN ĐỜI – Lm. Yuse Mai Văn Thịnh, DCCT

SỐNG NIỀM TIN NHƯ CÁC THÁNH TỬ ĐẠO TRONG THẾ GIỚI HÔM NAY – Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ

Ý NGHĨA SỰ TUẪN GIÁO CỦA CÁC THÁNH TỬ ĐẠO TẠI VIỆT NAM – Lm. Phêrô Phan Văn Lợi

SỐNG GIỮA ĐỜI NHƯNG HƯỚNG VỀ TRỜI – Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

CHUẨN BỊ CHO NGÀY SAU HẾT – Lm. Đa Minh Phạm Tĩnh, SDD

GIEO TRONG NƯỚC MẮT – GẶT TRONG HOAN LẠC

Hằng năm, Giáo Hội Công Giáo hoàn vũ long trọng tôn vinh 117 Thánh Tử Đạo Việt Nam — niềm tự hào của một cộng đoàn Kitô hữu đã kiên vững giữa bao gian nan thử thách. Các ngài đã “gieo trong đau thương” và hôm nay “gặt trong vui mừng”. Máu đào mà các ngài đổ ra để làm chứng cho Chúa trải dài từ năm 1745 đến 1862, dưới nhiều triều đại kế tiếp nhau của nhà Nguyễn.

Khi tôn vinh các Thánh Tử Đạo, chúng ta được mời gọi nhận ra nơi cuộc sống và chứng từ của các ngài những định hướng cụ thể cho đời sống đức tin hôm nay.

1. Chọn lựa căn bản của đức tin

Trong bất cứ hoàn cảnh nào, người Kitô hữu đều phải khôn ngoan chọn lựa điều bền vững cho tương lai vĩnh cửu của mình. Các Thánh Tử Đạo Việt Nam đã bị đặt trước một chọn lựa quyết liệt: hoặc chối bỏ đức tin để sống, hoặc trung thành với Chúa dù phải chết.

Sinh ra đời, không ai muốn chết; ai cũng mong sống hạnh phúc bình an. Thế nhưng bị đẩy đến ngưỡng cửa chọn lựa, các ngài đã quyết chọn trung thành với Chúa bằng chính mạng sống mình.

2. Một đức tin phổ quát – một Giáo Hội hoàn vũ

Trong 117 Thánh Tử Đạo, có 11 vị thừa sai Tây Ban Nha, 10 vị người Pháp, và 96 vị người Việt Nam. Trong số các vị người Việt, có linh mục, thầy giảng, giáo dân, cả nam lẫn nữ. Qua đó, Giáo Hội cho thấy khuôn mặt hoàn vũ, quy tụ mọi dân tộc, mọi ngôn ngữ.

Ơn tử đạo không phải đặc quyền của những người “tinh hoa”, nhưng dành cho tất cả những ai trung tín với Chúa.

3. Sức mạnh của Thiên Chúa nơi những con người yếu đuối

Chứng từ anh hùng của các Thánh Tử Đạo Việt Nam khẳng định một chân lý: sức mạnh của Thiên Chúa tỏ lộ trong sự yếu đuối của con người.

Thánh Phaolô đã viết: “Ai có thể tách chúng ta ra khỏi tình yêu của Đức Ki-tô?” (Rm 8,35; x. Rm 8,31–39)

Nhiều vị tử đạo chỉ là những nông dân quê mùa, hiền lành, thậm chí chưa từng ra khỏi làng. Nhưng khi đối diện với quan quyền, các ngài đã trở nên mạnh mẽ, khôn ngoan và can đảm lạ thường. Sự bình an và an vui của họ trên đường ra pháp trường khiến người đương thời kinh ngạc.

Đó chính là ơn sức mạnh Thiên Chúa ban cho những ai tín trung. Thánh Phaolô đã nghe lời Chúa phán: “Ơn Ta đủ cho con.” (2 Cr 12,9)

4. Gieo trong hiện tại – gặt trong vĩnh cửu

Phần thưởng tương lai là kết quả của những cố gắng trong hiện tại. Người Kitô hữu là người gieo hạt nhân đức đời này, với niềm hy vọng sẽ gặt vinh quang đời sau.

Nếu người nông dân khi gieo chưa thấy lúa, chưa biết mùa gặt sẽ ra sao; thì người tín hữu lại tin tưởng tuyệt đối vào quyền năng Thiên Chúa, Đấng hứa ban phần thưởng cho người công chính.

Các Thánh Tử Đạo đã gieo bằng nước mắt và máu đào. Hôm nay, các ngài được gặt mùa lúa thiêng: hoa trái của lòng trung tín.

Khi cử hành lễ Các Thánh Tử Đạo, chúng ta được nhắc nhớ rằng: mỗi người tín hữu đang là kẻ gieo hạt trong cuộc sống cụ thể — với những thuận lợi và khó khăn, thành công và thất bại.

Chúng ta gieo: yêu thương, bình an, bao dung và quảng đại. Còn Thiên Chúa là Đấng làm cho mọc lên và sinh hoa kết trái.

5. Máu tử đạo – hạt giống trổ sinh Giáo Hội

Câu nói quen thuộc “Máu các Thánh Tử Đạo là hạt giống làm nảy sinh các tín hữu” được minh chứng cách rõ ràng nơi Giáo Hội Việt Nam ngày nay.

Hơn tám triệu người Công giáo tại Việt Nam, cùng với đông đảo anh chị em Công giáo gốc Việt ở hải ngoại, chính là hoa trái từ đau khổ và máu đào của các bậc tiền nhân.

Các ngài đã chấp nhận mọi gian nan trong niềm xác tín rằng Thiên Chúa sẽ cho sự công chính trổ hoa từ tro tàn đau khổ.

6. Tử đạo hôm nay: Tử đạo không đổ máu

Đời sống Kitô hữu luôn gắn liền với ơn gọi tử đạo. Dù hôm nay không còn cảnh máu đổ vì đức tin, nhưng vẫn còn đó những cuộc tử đạo không đổ máu:

• kiên vững để không thỏa hiệp với điều sai;

• hy sinh để giáo dục con cái giữa xã hội hưởng thụ và vô thần;

• sống gương mẫu để làm chứng cho Chúa trong đời thường.

Tất cả đòi hỏi sự kiên nhẫn và hy sinh — tinh thần tử đạo của thời đại hôm nay.

7. Mời gọi sống sứ vụ và truyền giáo

Trong Thư Chung 2025, Hội đồng Giám mục Việt Nam ước mong các tín hữu ý thức ơn gọi thừa sai và trở nên những nhà truyền giáo trong chính gia đình, cộng đoàn, khu xóm.

Khi trung thành sống sứ mạng ấy, chúng ta trở nên người gieo mầm yêu thương và là chứng nhân của Chúa giữa đời.

LỜI NGUYỆN

Xin các Thánh Tử Đạo Việt Nam cầu bầu cho chúng con. Nhờ chứng từ anh hùng của các ngài, xin cho chúng con biết trung tín, mạnh mẽ và can đảm gieo hạt giống Tin Mừng bằng đời sống mỗi ngày. Amen. mục lục

+ ĐTGM Giuse Vũ Văn Thiên

TỪ MÁU ĐỎ ĐẾN MÀU XANH ĐỨC TIN

“Họ là những người đã giặt sạch và tẩy trắng áo mình trong máu Con Chiên.” (Kh 7,14) Hành trình tử đạo của Hội Thánh: từ hạt máu gieo xuống đến mầm hy vọng trổ sinh

Trong lòng Hội Thánh, một dòng chảy thiêng liêng xuyên suốt lịch sử cứu độ vẫn miệt mài tuôn chảy: dòng chảy Đức Tin. Dòng chảy ấy không chỉ bắt đầu từ thời các Tông Đồ hay những thế kỷ đầu tiên của Kitô giáo, nhưng là nhịp đập bền bỉ của muôn thế hệ những con người “dám tin – dám sống – dám chết” cho Thiên Chúa. Đức Tin ấy không đi trên con đường êm ả, nhưng là con đường gồ ghề, nơi từng bước chân được khắc bằng nước mắt và máu.

Từ thời Hy Lạp hóa đầy đau thương của dân Do Thái, đến pháp trường Rôma nơi các Kitô hữu tiên khởi bị ném cho thú dữ; từ những cuộc bách hại tàn khốc ở Á Châu đến những trận phong ba đạo đời tại Việt Nam, Hội Thánh vẫn đứng vững. Bởi Đức Tin không bao giờ chết; đúng hơn, qua muôn thử thách, Đức Tin được thanh luyện và trở nên tinh ròng.

Trong chính “dòng máu đỏ” ấy, Hội Thánh trổ sinh màu xanh Đức Tin – màu của hy vọng, hồi sinh, sự sống và niềm tín thác không tàn phai.

1. Từ Antiôkhô đến Nêrô – từ bạo tàn đến hạt giống Đức Tin

Trước khi Chúa Kitô đến trần gian, lịch sử dân Chúa đã thấm đẫm máu. Antiôkhô Epiphan, vì tham vọng bá quyền, tìm mọi cách “Hy Lạp hóa” các dân tộc, biến niềm tin của Israel thành trò cười. Người ta buộc dân Chúa ăn của ô uế, bỏ lễ nghi, quỳ lạy ngẫu tượng.

Giữa bóng tối ấy, máu của anh em nhà Maccabê cùng bao người tín trung đã đổ ra. Máu ấy không rơi vô ích, nhưng trở thành hạt mầm gìn giữ căn tính dân Chúa giữa thế gian.

Khi Chúa Kitô đến, lịch sử một lần nữa đượm đỏ máu: từ giọt máu của Người trên Thập Giá, đến máu các Tông Đồ và các Kitô hữu tiên khởi dưới thời Nêrô. Hội Thánh được sinh ra trong bách hại, lớn lên trong thử thách.

Trong ánh lửa của đấu trường, giữa tiếng gào thú dữ, các chứng nhân vẫn cất tiếng “hát” – hát bằng máu, bằng hy vọng và yêu thương. Họ chết, nhưng Tin Mừng thì sống. Tertullianô đã nói: “Máu các vị Tử Đạo là hạt giống sinh ra các Kitô hữu.”

2. Việt Nam – nơi hạt giống nảy mầm trong máu

Khi Tin Mừng bén rễ trên đất Việt, những người đầu tiên đón nhận Đức Tin đã phải trả giá bằng mạng sống. Chỉ hơn hai thế kỷ sau khi hạt giống được gieo, hàng trăm ngàn tín hữu đã bị giết.

Họ là linh mục, thầy giảng, các bà mẹ, người con, nông dân lam lũ, chiến sĩ âm thầm… nhưng tất cả đều mang chung một niềm xác tín: “Không gì tách chúng ta ra khỏi tình yêu của Đức Ki-tô.” (Rm 8,39)

Các triều đình thời bấy giờ xem đạo là “tà giáo”, xem tín hữu là phản loạn, “theo Tây”, “gây rối trật tự”. Họ tra tấn, cấm đạo, giết đạo, đày đạo… nhưng càng cấm, Đức Tin càng mạnh; càng giết, Đức Tin càng sinh sôi. Máu tử đạo đã nhuộm đỏ quê hương, để hôm nay trên mảnh đất đó mọc lên những nhà thờ, mái trường, cộng đoàn chan hòa ánh sáng Tin Mừng.

Nếu Colosseum là niềm tự hào của Hội Thánh toàn cầu, thì Việt Nam cũng có Phú Yên, Ba Giồng, Kẻ Chợ, Kẻ Sở, Nhu Lý, Bà Rịa… – những nơi máu các chứng nhân vẫn thì thầm kể lại lịch sử Đức Tin qua muôn thế hệ.

3. Thời nay – bách hại không đẫm máu nhưng thấm lệ

Ngày nay, người ta ít dùng gươm giáo để giết niềm tin. Nhưng những hình thức bách hại tinh vi vẫn tồn tại:

• những luật lệ khéo ngụy trang dưới danh nghĩa “trật tự”, “văn minh”, “đời sống chung”;

• những lời buộc tội vu vơ, những áp lực vô hình bóp nghẹt tự do tôn giáo;

• sự bóp méo chân lý, sự dữ được khoác áo “hợp pháp”;

• sự thỏa hiệp, dửng dưng, im lặng đáng sợ nơi chính người tín hữu.

Đó là những cuộc bách hại không ồn ào, nhưng đủ để làm nhiều tâm hồn tê dại.

Tuy vậy, người Kitô hữu không được phép oán thù. Ta không đối lập, không trả đũa, không lấy hận đáp hận. Thay vào đó, ta cầu nguyện cho những kẻ đang lầm lạc, bị mê hoặc hoặc cuốn theo quyền lợi.

Vì đàn áp Đức Tin chính là tự làm tổn thương linh hồn mình.

Các Thánh Tử Đạo Việt Nam đã tha thứ cho kẻ giết mình, tôn trọng quyền hành vua quan, chọn chết trong bình an thay vì sống trong hận thù.

Đó là đỉnh cao của Đức Tin: yêu thương giữa hận thù, hiền lành giữa tàn bạo, Xanh tươi giữa máu đỏ.

4. Lời mời gọi hôm nay – sống “xanh” từ máu đỏ

Người tín hữu hôm nay không đối diện pháp trường, nhưng đối diện những thử thách tinh vi hơn: dửng dưng, thực dụng, tham lam, cám dỗ tiện nghi. Giữa dòng đời, chỉ để giữ cho Đức Tin không phai màu đã là một cuộc tử đạo không đổ máu.

Sống màu xanh Đức Tin là dám sống đúng với Tin Mừng:

• Xanh trong suy nghĩ: không để hận thù hay dối trá chi phối.

• Xanh trong hành động: dấn thân cho công lý bằng hiền hòa và tôn trọng.

• Xanh trong tâm hồn: kiên vững hy vọng, tin vào sức mạnh tình yêu, không để nỗi sợ làm khô héo đời sống thiêng liêng.

Màu xanh ấy không phải màu thỏa hiệp, nhưng là màu của sự sống được tưới từ dòng máu đỏ. Chính máu các Thánh đã tưới mát Đức Tin hôm nay, để ta lớn lên trong hy vọng và tiếp tục phần đời các ngài còn dang dở.

Từ máu đỏ của các chứng nhân, Hội Thánh hôm nay mang màu xanh sự sống. Mỗi tín hữu được mời gọi để màu xanh ấy tiếp tục lan tỏa – bằng sống Tin Mừng, bằng hiền hòa yêu thương, bằng trung thành không đổi thay. mục lục

Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

CHẾT VÌ CHÚA ĐỂ SỐNG MUÔN ĐỜI

Noi gương các Thánh Tử Đạo Việt Nam sống trung tín và kiên vững trong đức tin.

Chúng ta đang sống những ngày cuối cùng của năm Phụng Vụ 2025. Trong những tuần này, Phụng Vụ Lời Chúa mời gọi chúng ta hướng về Ngày Tận Thế và, trước hết, là ngày sau hết của mỗi người. Trong bối cảnh ấy, Tin Mừng Chúa Nhật XXXIII Thường Niên tiên báo việc Đền Thờ Giê-ru-sa-lem bị tàn phá — một biến cố đã khiến đức tin của các tín hữu tiên khởi bị lung lay tận xương tủy. Họ tự hỏi nhau: Phải chăng đây là dấu hiệu báo Ngày Tận Thế sắp xảy ra?

1. Lời Chúa giữa những biến động của thế giới

Khi thánh Lu-ca ghi lại lời tiên báo này, Đền Thờ Giê-ru-sa-lem đã bị phá hủy. Chúa Giêsu còn nói thêm rằng không chỉ Đền Thờ, nhưng còn nhiều tai ương và hoạn nạn sẽ xảy đến cho thế giới: bất ổn, bạo động, chiến tranh, khủng bố; rồi thiên tai, động đất, lũ lụt… Những điều ấy vẫn diễn ra trong thời đại hôm nay. Chiến tranh, hận thù, sự đảo lộn giá trị đạo đức và nền văn minh tục hóa khiến niềm tin của chúng ta bị thử thách. Tuy vậy, Chúa trấn an chúng ta đừng sợ, vì Người luôn ở bên cạnh. Như thánh Phao-lô xác quyết: “Không có gì tách được chúng ta ra khỏi tình yêu của Thiên Chúa, thể hiện nơi Đức Ki-tô Giê-su, Chúa chúng ta.” (Rm 8,39) Trong niềm hy vọng và tín thác, chúng ta được mời gọi dùng mọi biến cố để làm chứng cho Tin Mừng, vì tất cả đều nằm trong kế hoạch yêu thương của Thiên Chúa.

2. Hôm nay mừng lễ các Thánh Tử Đạo Việt Nam

Trong tâm tình đó, chúng ta hân hoan mừng lễ các Thánh Tử Đạo Việt Nam, tổ tiên và cha ông của chúng ta—những con người đã sống trọn vẹn ý nghĩa của Lời Chúa. Các ngài đã hy sinh mạng sống để minh chứng cho đức tin kiên cường. Sử sách đã ghi lại biết bao cực hình mà các ngài phải chịu: từ gông cùm, giam tù, bỏ đói; đến voi giày, phơi nắng, ném xuống sông; khốc liệt hơn là chém đầu, thắt cổ, thiêu sống; và man rợ nhất là phân thây hay tùng xẻo. Chỉ cần tưởng tượng thôi, chúng ta cũng đủ rùng mình sợ hãi. Nhưng điều mà các hình khổ ấy nhắm đến không chỉ là thân xác, mà là thử thách lòng trung tín với Chúa. Bởi vậy sẽ là thiếu sót nếu chúng ta chỉ dừng lại ở sự anh dũng và kiên cường, mà quên đi động lực căn bản giúp các ngài đi đến cùng: lòng yêu mến Chúa Giêsu. Chính tình yêu ấy khiến các ngài sẵn sàng chết cho Chúa và chết vì Chúa.

3. Tình yêu lớn hơn mọi suy tư thần học

Giáo lý của các ngài có thể đơn sơ, không nhiều suy tư thần học. Nhưng khi đã tin và theo Chúa, các ngài yêu Người bằng tất cả con tim và cuộc đời. Cao điểm của tình yêu ấy được thể hiện qua sự tự hiến — noi gương Đức Giêsu, Đấng đã hiến mình bày tỏ tình yêu tuyệt đối của Thiên Chúa cho nhân loại. Tiến ra pháp trường, các ngài vẫn bình an và thư thái; miệng vang lên lời tha thứ; trên môi nở nụ cười của niềm vui sắp được đoàn tụ cùng Chúa Giêsu, Đấng cả đời các ngài yêu mến và trông đợi.

4. Lối sống từ bỏ giữa đời thường hôm nay

Dù đang sống trong một nền văn minh tục hóa, hôm nay chúng ta cũng được mời gọi sống tinh thần từ bỏ mỗi ngày — từ từ, nhưng bền bỉ — cho đến trọn vẹn trong tình yêu với Chúa. Khi nói đến sự từ bỏ trong đời sống hằng ngày, ta có thể nhìn lại gương sáng của các bậc cha mẹ. Để chu toàn ơn gọi cao quý, họ phải trải qua những đêm dài thao thức, tìm mọi cách giúp con cái tránh khỏi lầm lạc. Nhưng nhiều khi, dù trăm cay nghìn đắng, cha mẹ vẫn là “kẻ thua cuộc” vì phải hy sinh, phải thua để giữ con cái trong tình thương. Như trong một cuộc chơi “trốn – tìm”: cha mẹ chặn đầu này, con lại chạy lối kia. Trước những cảnh ngộ ấy, tôi vẫn nghĩ rằng không người cha, người mẹ nào “thắng cuộc”, bởi yêu thương luôn mang hình bóng của sự từ bỏ. Và đó cũng chính là nét đẹp trong đời sống đức tin — là tâm hồn của người môn đệ Chúa, là gương sáng của các Thánh Tử Đạo Việt Nam: hơn 100.000 người đã dám “thua” trong cuộc chiến với thế quyền để “thắng” trong cuộc đời với Thiên Chúa.

5. Noi gương các Thánh Tử Đạo

Hôm nay, hòa chung niềm hãnh diện là con cháu của các Thánh Tử Đạo Việt Nam, chúng ta hãy chọn lối sống hy sinh: chết đi cho ý riêng, sống vâng phục ý Chúa — Đấng đã hy sinh để chứng tỏ tình yêu bao la dành cho chúng ta. Ước gì mỗi người chúng ta biết làm chứng cho Chúa giữa lòng thế giới, để mọi người nhận ra tình yêu của Thiên Chúa đang chảy trong chính cuộc đời mình.

Lạy Chúa Giêsu,

Dẫu đang sống giữa một thế giới đầy bất ổn, với bao biến động và đổi thay, xin cho chúng con biết noi gương cha ông chúng con — các Thánh Tử Đạo Việt Nam — sống trung thành, can đảm và kiên vững trong đức tin. Xin ban cho chúng con miệng lưỡi khôn ngoan, con tim an định, và sức mạnh của Chúa Thánh Thần, để trong bất cứ hoàn cảnh nào chúng con vẫn trung tín làm chứng cho Chúa bằng đời sống yêu thương và bền đỗ đến cùng. Amen. mục lục

Lm. Yuse Mai Văn Thịnh, DCCT

SỐNG NIỀM TIN NHƯ CÁC THÁNH TỬ ĐẠO TRONG THẾ GIỚI HÔM NAY

Hạt giống tử đạo, sức sống cho Giáo Hội Việt Nam hôm qua – hôm nay – và mãi mãi

Trong ngày lễ trọng kính Các Thánh Tử Đạo Việt Nam, Giáo Hội long trọng tưởng niệm các chứng nhân anh dũng đã hiến dâng mạng sống để hạt giống Đức Tin trổ sinh hoa trái dồi dào trên quê hương chúng ta. Máu của các ngài trở nên nền móng vững bền, nuôi dưỡng đời sống thiêng liêng của Dân Chúa qua nhiều thế hệ.

I. Đức Tin được tinh luyện trong lửa thử thách

Hình ảnh người mẹ Do Thái trong sách Ma-ca-bê (2 Mcb 7,1.20-23.27b-29) nêu bật mẫu gương kiên trung khi bà chứng kiến bảy người con chịu hành hình vì trung thành với luật Chúa. Bà nói với con mình: “Con ơi, đừng sợ tên lý hình. Hãy chấp nhận cái chết để được sống lại muôn đời.” (2 Mcb 7,29)

Tinh thần ấy chính là khuôn vàng thước ngọc của Các Thánh Tử Đạo Việt Nam. Dù phải chịu đòn vọt, gươm đao, tù đầy, bị dụ dỗ bằng bổng lộc hoặc chức quyền, các ngài vẫn một lòng trọn hiếu trung với Đức Kitô.

Thánh Phaolô đã đặt câu hỏi từng vang vọng qua các thế kỷ: “Ai có thể tách chúng ta ra khỏi tình yêu của Đức Kitô?” (Rm 8,35)

Và ngài xác quyết: “Trong mọi thử thách, chúng ta toàn thắng nhờ Đấng đã yêu mến chúng ta.” (Rm 8,37)

Chính tình yêu này làm nên chiến thắng của các Thánh Tử Đạo: chiến thắng của đức tin trên sợ hãi, của sự sống đời đời trên cái chết tạm bợ.

II. Đức Giêsu mời gọi chúng ta vác thập giá mỗi ngày

Tình yêu dành cho Đức Kitô nơi các Thánh Tử Đạo không hề suy chuyển trước đau đớn hay cái chết, nhưng được tinh luyện qua thử thách để trở nên chứng từ sống động cho cả dân tộc.

Dù hôm nay chúng ta không bị ép “bỏ Đạo” hay bước qua Thánh giá, đức tin vẫn bị thách đố bởi chủ nghĩa hưởng thụ, vô cảm, duy vật, tục hóa. Có không ít người trẻ sẵn sàng rời bỏ đức tin chỉ vì “không thấy lợi”, hoặc thỏa hiệp với gian dối cho “yên thân”. Đó cũng là một dạng “chối đạo” dù không có gươm giáo.

Đức Giêsu dạy: “Ai muốn theo Thầy, phải từ bỏ chính mình, vác thập giá mình hằng ngày mà theo.” (Lc 9,23)

Các Thánh Tử Đạo đã chọn bước theo Người trên con đường thập giá ấy. Công Đồng Vatican II khẳng định: “Tử đạo là ân huệ tuyệt hảo và là bằng chứng cao cả nhất của đức ái.” (Hiến chế Tín lý Lumen Gentium, số 42)

Chính vì yêu mến Đức Kitô đến cùng, các ngài trở nên chứng nhân sáng ngời cho mọi thời.

III. Sống tinh thần tử đạo trong cuộc đời hôm nay

“Tử đạo” không chỉ là đổ máu, mà còn là dám “chết đi mỗi ngày” cho ý riêng và những đam mê bất chính để sống vì Đức Kitô và vì tha nhân. Ngày nay, “vác thập giá” là:

• trung tín trong đời sống hôn nhân,

• giáo dục con cái theo đức tin dù bị cho là “lỗi thời”,

• sống lương thiện giữa xã hội đầy gian trá,

• dấn thân phục vụ trong môi trường thấm đẫm vô cảm và hoài nghi.

Đức Phanxicô từng nói: “Ngày nay có những vị tử đạo thầm lặng, là những người trung tín trong đời sống hôn nhân, trong việc giáo dục con cái, trong việc làm chứng cho sự thật giữa một thế giới đầy dối trá.” (Bài giảng tại Nhà nguyện Thánh Martha, 2017)

Ngày nay, tuy không còn cảnh bách hại đổ máu, nhưng dửng dưng, chia rẽ, thiếu yêu thương lại là thách đố lớn đối với đời sống đức tin. Các Thánh Tử Đạo mời gọi chúng ta sống tinh thần hiệp nhất, xây dựng một Giáo Hội sống động và thánh thiện hơn.

Lạy Các Thánh Tử Đạo Việt Nam, xin cầu bầu cho chúng con được ơn can đảm sống và làm chứng cho Đức Kitô giữa dòng đời hôm nay. mục lục

Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ

Ý NGHĨA SỰ TUẪN GIÁO CỦA CÁC THÁNH TỬ ĐẠO TẠI VIỆT NAM

I. Gian khổ: con đường làm chứng cho Đức Kitô chịu đóng đinh

Trong Tin Mừng, Chúa Giêsu loan báo rằng ai bước theo Người cách chân thật chắc chắn sẽ gặp bách hại: “Chẳng hề có ai bỏ… vì Thầy và vì Tin Mừng, mà… không nhận được gấp trăm, cùng với sự ngược đãi.” (Mc 10,30)

Người cũng cảnh báo: “Họ sẽ nộp anh em cho các hội đồng… và anh em sẽ bị điệu ra trước mặt vua chúa quan quyền vì Thầy.” (Mt 10,17-18)

Và còn đau đớn hơn: “Em sẽ nộp anh… con cái chống lại cha mẹ… Vì danh Thầy, anh em sẽ bị mọi người thù ghét.” (Mt 10,21-22)

Người môn đệ phải làm chứng về Thiên Chúa – Đấng Thánh và là Tình Yêu tuyệt đối; phải làm chứng về Đức Kitô chịu đóng đinh, “sức mạnh và sự khôn ngoan của Thiên Chúa” (1 Cr 1,24). Để làm được điều ấy, Kitô hữu cần sức mạnh của Thánh Thần: “Không phải chính anh em nói, nhưng là Thánh Thần của Cha anh em.” (Mt 10,19-20)

Những điều này đã thành sự thật trong thời các Tông Đồ, và tiếp tục lặp lại dọc dòng lịch sử Giáo Hội, kể cả nơi quê hương Việt Nam thân yêu.

II. Các Thánh Tử Đạo Việt Nam: những tay gieo của Thiên Chúa

Từ năm 1533, Giáo Hội Việt Nam đã trải qua nhiều đợt bách hại khốc liệt. Hàng trăm ngàn tín hữu đã chết vì đức tin; 117 vị được tuyên thánh vào năm 1988 (8 Giám mục, 50 Linh mục, 59 giáo dân).

Giữa bối cảnh:

• tam giáo Đông phương và tín ngưỡng dân gian thần thánh hóa muôn vật,

• tục thờ cúng tổ tiên bị hiểu lầm như xung khắc với Kitô giáo,

• xã hội coi tôn giáo chỉ dạy “ăn ngay ở lành”,

• tư tưởng phong kiến coi vua như “Thiên tử”,

• tập tục đa thê lan tràn,

• tình hình chính trị phức tạp,

các vị tử đạo đã loan báo:

• chỉ có một Thiên Chúa duy nhất,

• tôn kính tổ tiên là chính đáng nhưng phải đặt sau việc thờ phượng Thiên Chúa,

• mọi người đều là con Thiên Chúa, có phẩm giá bình đẳng,

• hôn nhân đơn hôn – vĩnh hôn là nền tảng nâng cao phẩm giá,

• lòng trung thành với Tổ Quốc là bổn phận Kitô hữu.

Các ngài là những người “gieo trong lệ sầu” như Thánh Vịnh 126: “Họ ra đi, đi mà nức nở, mang hạt giống vãi gieo.” (Tv 126[125],5)

Nhờ đó, máu các ngài đã trở nên nguồn ân sủng giúp hạt giống Tin Mừng trổ sinh muôn vàn hoa trái: “Nếu hạt lúa… không chết đi thì nó vẫn trơ trọi một mình…” (Ga 12,24)

III. Các Thánh Tử Đạo Việt Nam: những thợ gặt của Nước Trời

Từ những gian khổ và hy sinh ấy, “mùa gặt của Chúa” đã đến: “Lúc trở về, họ reo vui hớn hở, vai nặng gánh lúa vàng.” (Tv 126 [125],6)

Hoa trái ấy chính là sức sống của Giáo Hội Việt Nam qua mọi thời:

• kiên trì trước thử thách,

• trung thành với Tổ Quốc,

• yêu thương mọi người,

• tuân phục chính quyền trong những điều chính đáng (x. 1 Pr 2,13-17),

• dấn thân cho thiện ích chung trong tự do của con cái Thiên Chúa,

• hiệp thông với các mục tử và cộng đoàn.

Các Thánh Tử Đạo đã trở nên của lễ toàn thiêu, kết hợp với hy tế Thập Giá của Đức Kitô. Các ngài là chứng nhân cho chiến thắng của Đấng Phục Sinh và cho ơn gọi bất tử của con người. Như sách Khôn Ngoan 3,5-9 mô tả, các ngài nay được vui hưởng hạnh phúc muôn đời.

Là con cháu của các ngài, chúng ta cũng được hứa ban phần thưởng ấy nếu biết tham dự vào thống khổ và thập giá của Đức Kitô. Như thế, mùa gặt của Các Thánh Tử Đạo Việt Nam sẽ còn kéo dài mãi trong từng người chúng ta. mục lục

Lm. Phêrô Phan Văn Lợi

CHÚA NHẬT 33 THƯỜNG NIÊN NĂM C

Lời Chúa: Ml 3,19-20a; 2Tx 3,7-12; Lc 21,5-19

SỐNG GIỮA ĐỜI NHƯNG HƯỚNG VỀ TRỜI

Khôn ngoan Kitô giáo không hệ tại chọn “Trời” và bỏ “đời”, nhưng sống giữa trần thế với một trái tim hướng thượng, biết đọc ra ý Chúa trong từng bổn phận mỗi ngày.

Sống giữa đời mà hướng về Trời là thái độ giúp người tín hữu luôn ý thức: cho dù đôi chân còn đứng trên mặt đất, thì tâm hồn vẫn thuộc về Thiên Chúa. Không ai có quyền loại trừ Nước Trời khi đang sống trong đời; cũng chẳng ai được phép chỉ chăm chăm nhìn trời cao mà quên thực tại trần thế. Chỉ khi biết khôn ngoan dung hòa giữa Trời và đời trong chọn lựa, trong cách yêu mến và trong đời sống đức tin, chúng ta mới có thể bước vào Nước Trời sau khi đã hoàn thành hành trình trần thế. Phụng vụ Lời Chúa hôm nay mở ra cho ta sự khôn ngoan đó.

1. Giữa trần gian nhưng tỉnh thức

Không ai sống mà không lo. Người làm ruộng lo mưa nắng; người lao động xa quê lo giá cả và sức khỏe; người cha mẹ lo lắng cho con cái… Chính trong muôn vàn lo toan ấy, Thiên Chúa lại mời gọi ta tỉnh thức: tỉnh thức trong hành động, trong những việc làm thường nhật.

Thánh Phaolô xác quyết trong thư gửi tín hữu Thê-xa-lô-ni-ca: “Ai không muốn làm việc, thì cũng đừng ăn.” (2 Tx 3,10 – CGKPV 2011)

Nghe có vẻ cứng rắn, nhưng ẩn chứa một linh đạo mạnh mẽ: làm việc là cung cách người tín hữu sống đức tin; là cộng tác với Thiên Chúa trong công trình sáng tạo; là gieo những hạt giống hy vọng vào lòng đất. Người tín hữu biết làm việc không phải là kẻ phó mặc số phận hay nại lý do “Chúa sắp đến rồi” để trốn tránh bổn phận. Niềm hy vọng vào ngày Chúa Quang Lâm không khiến ta bỏ đời sống này, nhưng giúp ta sống tốt hơn và thánh thiện hơn.

2. Con đường của người công chính

Ngôn sứ Ma-la-khi mô tả một viễn tượng nghiêm nhưng đầy hy vọng: “Những ai kính sợ Danh Ta sẽ được Mặt Trời Công Chính mọc lên, mang theo ánh sáng chữa lành.” (Ml 3,20 – CGKPV 2011)

Thiên Chúa là Đấng yêu thương nhưng cũng công bằng. Tình yêu ấy không dễ dãi, nhưng thanh luyện; không dung túng tội lỗi, nhưng dẫn con người đến ngay thẳng. Người công chính không phải là người không bao giờ sa ngã, mà là người luôn trung tín với điều thiện, biết hướng về ánh sáng dù đôi khi phải bước trong tăm tối. Vì thế, ngày của Chúa không phải là nỗi sợ nhưng là niềm hy vọng: ánh sáng Thiên Chúa chiếu tỏa không để hủy diệt, nhưng để chữa lành.

3. Khi Đền Thờ sụp đổ

Tin Mừng theo thánh Luca cho thấy Chúa Giêsu đứng trước Đền Thờ Giêrusalem và nói: “Sẽ có ngày, không còn hòn đá nào trên hòn đá nào.” (Lc 21,6)

Lời ấy gây chấn động, nhưng Chúa không muốn gieo sợ hãi. Người muốn cảnh tỉnh ta: đừng đặt niềm tin vào những gì chóng qua, dù là công trình vĩ đại hay biểu tượng tôn giáo bên ngoài. Đền Thờ vật chất có thể bị phá hủy, nhưng ngôi Đền Thờ thật là tâm hồn người tín hữu – nơi Thiên Chúa hiện diện.

Chúa nói thêm: “Dù một sợi tóc trên đầu anh em cũng không bị mất đâu. Nhờ kiên trì, anh em sẽ giữ được mạng sống mình.” (Lc 21,18–19)

Từ khóa là kiên trì – không phải trong sợ hãi, nhưng trong yêu mến, hy vọng và trung tín với những việc nhỏ bé mỗi ngày.

RẦN THẾ NHƯNG HƯỚNG VỀ TRỜI

Đức tin không dạy ta trốn chạy trần gian. Nếu Thiên Chúa dựng nên thế giới này và chính Con Một đã nhập thể sống trong thế giới này, thì con đường đến Trời chắc chắn phải đi ngang Đời. Người tín hữu được mời gọi sống giữa đời nhưng không thuộc về đời: làm việc mà không dính bén, chăm lo mà không quên cõi trên, gieo trồng mà vẫn tỉnh thức như người quản lý của Thiên Chúa.

Khi đó, đời ta trở thành một hành trình đẹp: bước giữa đất mà lòng đã chạm tới Trời. mục lục

Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

CHUẨN BỊ CHO NGÀY SAU HẾT

Giữa những biến động dữ dội của thời đại, người tín hữu được mời gọi sống tỉnh thức, phân định và quảng đại, để sẵn sàng gặp Chúa trong ngày Người quang lâm.

Những năm gần đây, nhân loại liên tục chứng kiến những biến cố chấn động: đại dịch Covid-19 với các đợt phong tỏa trên toàn cầu; nhiều nơi tại Hoa Kỳ xảy ra việc phá hủy tượng ảnh và cơ sở tôn giáo; chiến tranh Nga–Ukraina kèm theo lời đe dọa sử dụng vũ khí hạt nhân; rồi thiên tai, bão lụt, động đất, cháy rừng dồn dập. Giữa bối cảnh đó, không ít người lớn tiếng tuyên bố trên truyền hình hay báo chí rằng “ngày tận thế” sẽ diễn ra vào một thời điểm cụ thể.

Tuy nhiên, Phụng vụ Lời Chúa hôm nay dẫn ta đến một thái độ căn bản hơn: không sợ hãi, không đoán định, nhưng chuẩn bị.

1. Đức tin vào Ngày Sau Hết – chính đáng nhưng không mê tín

Tin vào “Ngày Tận Thế” hay “Ngày Sau Hết” là điều chính đáng, vì chính Chúa Giêsu đã mặc khải Người sẽ trở lại để phán xét toàn thể nhân loại. Nhưng chúng ta không thể tin vào những “tiên tri giả” xác định ngày giờ tận thế.

Chúa Giêsu đã nói rõ: “Còn về ngày hay giờ đó, thì không ai biết được, ngay cả các thiên sứ trên trời hay Người Con cũng không, trừ Chúa Cha.” (Mc 13,32)

Vì thế, điều quan trọng không phải là dự đoán ngày giờ, nhưng là chuẩn bị tâm hồn. Nếu đã chuẩn bị, xin tạ ơn Chúa. Nếu chưa, thì hôm nay chính là lúc khởi đầu – ít là bằng ba việc thiết yếu sau đây.

2. Tỉnh thức và cầu nguyện

Chúa Giêsu dạy: “Anh em hãy tỉnh thức và cầu nguyện luôn, hầu đủ sức thoát khỏi mọi điều sắp xảy đến.” (x. Lc 21,36)

Đừng nghĩ mình còn trẻ, còn khỏe, hay chờ đến khi về hưu mới sám hối. Cái chết không chừa ai: già – trẻ, giàu – nghèo, trí thức – bình dân… đều có thể đột ngột ra đi. Bạn và tôi cũng không ngoại lệ. Tỉnh thức và cầu nguyện chính là thái độ chủ động bước đi trong ân sủng.

3. Đề phòng các cạm bẫy của tội lỗi

Chúa cảnh báo: đừng để lòng ra nặng nề vì chè chén say sưa, vì lo lắng sự đời, hay vì các thú vui trụy lạc: cờ bạc, ma túy, phim ảnh dâm ô. Đó là những cạm bẫy mà Satan gieo ra. Khi đắm mình trong tội lỗi và bất ngờ lìa đời giữa tình trạng đó, hậu quả thật đáng sợ.

Lao động để nuôi sống bản thân là hợp lẽ; nhưng đừng đắm chìm trong công việc đến độ bỏ Thánh lễ, bỏ xưng tội, bỏ cầu nguyện. Hãy nhớ lời Chúa: “Nếu được lời lãi cả thế gian mà phải thiệt mất mạng sống, thì người ta được ích gì?” (Mt 16,26 – CGKPV 2011)

Một đời người không chỉ được đo bằng thành công vật chất, nhưng bằng sự sống đời đời.

4. Quảng đại làm việc lành và chia sẻ

Bài Phán Xét Chung trong Tin Mừng Matthêu xác định tiêu chuẩn rõ ràng: “Hỡi những kẻ Cha Ta chúc phúc, hãy đến thừa hưởng Vương Quốc… Vì xưa Ta đói, các ngươi đã cho ăn; Ta khát, các ngươi đã cho uống.” (Mt 25,34–35 – CGKPV 2011)

Chúa chỉ ban phần thưởng Nước Trời cho những ai biết sống bác ái cụ thể. Cho đi không chỉ là tiền bạc, mà còn là nụ cười, lời nói hiền hòa, ánh mắt cảm thông; là thời giờ, tài năng, sức lực để phục vụ: tham gia ca đoàn, dạy giáo lý, vệ sinh nhà thờ, thăm bệnh nhân, gây quỹ bác ái…

Giáo luật cũng xác định nghĩa vụ này:

Điều 222:

§1: “Các tín hữu có bổn phận chu cấp cho những nhu cầu của Giáo Hội…”
§2: “Các tín hữu còn có bổn phận cổ võ công bằng xã hội và giúp đỡ người nghèo…”

Nhờ sự quảng đại ấy, Giáo xứ mới có thể duy trì hoạt động mục vụ và tiếp tục sứ vụ rao giảng Tin Mừng.

Nếu chúng ta kiên trì sống ba điều: tỉnh thức – đề phòng – quảng đại, thì khi Chúa trở lại trong vinh quang, Người sẽ âu yếm nói: “Hỡi những kẻ Cha Ta chúc phúc, hãy đến thừa hưởng Vương Quốc đã dọn sẵn cho các ngươi.” (Mt 25,34)

Ước gì chúng ta cùng nâng đỡ nhau trong cầu nguyện, để luôn trung tín, hân hoan và sẵn sàng chờ đón Chúa trong ngày Người quang lâm. Amen. mục lục

Lm. Đa Minh Phạm Tĩnh, SDD

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.